Προγνωστικοί παράγοντες της τοκοφοβίας και της ικανοποίησης από τον τοκετό: μια συστηματική ανασκόπηση
Determinant factors of tokophobia and satisfaction with childbirth: a systematic review

Μεταπτυχιακή διπλωματική εργασία
Συγγραφέας
Λεβιδιώτη, Ελένη
Ημερομηνία
2025-01-24Επιβλέπων
Gourounti, KleanthiΛέξεις-κλειδιά
Τοκετός ; Φόβος ; Τοκοφοβία ; ΙκανοποίησηΠερίληψη
Η τοκοφοβία είναι ένα φαινόμενο που δεν έχει μελετηθεί επαρκώς και δεν αναγνωρίζεται παρά
ελάχιστα, αλλά έχει σημαντικές επιπτώσεις στην ψυχική υγεία της μητέρας κατά τη διάρκεια
της εγκυμοσύνης και του τοκετού. Σε αυτό το πλαίσιο, σκοπός αυτής της εργασίας είναι να
εξετάσει τους προσδιοριστικούς παράγοντες της τοκοφοβίας και της ικανοποίησης των
γυναικών από τον τοκετό. Για την εκπόνηση της εργασίας, χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος της
βιβλιογραφικής ανασκόπησης στη βάση δεδομένων PubMed. Αρχικά προσδιορίστηκαν 41
μελέτες εκ των οποίων οι 13 συμπεριελήφθησαν στην παρούσα εργασία. Διαπιστώθηκε
έλλειψη μελετών που να εξετάζουν τον επιπολασμό της τοκοφοβίας, τρόπους και
αποτελέσματα παρέμβασης, καθώς και μελέτες από αρκετές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της
Αφρικής, των ΗΠΑ και της Ευρώπης. Επίσης, αν και διαπιστώθηκε μία σχέση μεταξύ του
φόβου του τοκετού / τοκοφοβία και της ικανοποίησης από τον τοκετό, οι μελέτες αυτές δεν
είναι επαρκείς, ενώ παράλληλα δεν εξετάζονται και τυχόν διαμεσολαβούμενες μεταβλητές.
Βρέθηκε ακόμα μία σχέση μεταξύ τοκοφοβίας και ζήτησης για καισαρική τομή. Τέλος,
αναφορικά με τους προσδιοριστικούς παράγοντες της τοκοφοβίας, εντοπίστηκαν
ενδοπροσωπικοί παράγοντες, ύπαρξη υποστήριξης, παράγοντες που σχετίζονται με τον τοκετό,
συμμετοχή σε εκπαιδευτικά προγράμματα, καθώς και δημογραφικά στοιχεία. Συνεπώς,
διαπιστώνεται η αναγκαιότητα περαιτέρω διεξαγωγής πρωτογενών μελετών που θα εξετάζουν
διάφορες πτυχές που άπτονται του φόβου τοκετού / της τοκοφοβίας (π.χ. επιπολασμός,
προσδιοριστικοί παράγοντες), τη σχέση της με την ικανοποίηση από τον τοκετό, αλλά και
παράγοντες που διαμεσολαβούν σε αυτή τη σχέση, προκειμένου να σχεδιαστούν κατάλληλες
παρεμβάσεις.
Περίληψη
Tokophobia is an under-studied and under-recognized phenomenon, but one that is important
to maternal mental health during pregnancy and childbirth. In this context, the purpose of this
study is to examine the determinants of tokophobia and women's satisfaction with childbirth.
The method of literature review was used, searching articles in PubMed database. Initially 41
studies were identified of which 13 were included in the present study. A lack of studies
examining the prevalence of tokophobia, intervention modalities and outcomes, as well as
studies from multiple countries, including Africa, the USA and Europe, was identified.
Moreover, despite the fact that a relationship between fear of childbirth / tokophobia and
satisfaction with childbirth was found, these studies are not sufficient, and at the same time,
there is absence of examining any mediating variables. A relationship was also found between
tokophobia and demand for caesarean section. Finally, concerning the determinants of
tokophobia, the following were identified: intrapersonal factors, existence of support, factors
related to childbirth, participation in educational programs, as well as demographic data. Thus,
it is necessary to conduct more primary studies that will examine various aspects related to the
fear of childbirth / tokophobia (e.g. prevalence, determinants), its relationship with satisfaction
from childbirth, but also factors that mediate this relation, in order to design appropriate
interventions.